Od 1 stycznia 2024 r. wchodzi w życie nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wprowadzająca nowe zasady rozliczeń transakcji umorzeń i odkupień jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych.
Obecnie, w przypadku wypłaty przez uczestnika środków z funduszu inwestycyjnego (poprzez umorzenie lub konwersję jednostek uczestnictwa), obowiązek zapłaty podatku od zysków kapitałowych w wysokości 19% realizuje za klienta Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych, działające w imieniu danego funduszu (dalej: TFI). TFI, po realizacji transakcji umorzenia lub konwersji jednostek uczestnictwa, oblicza zysk uzyskany przez klienta oraz kwotę należnego podatku, potrąca ten podatek i odprowadza do właściwego urzędu skarbowego, a klient uzyskuje na rachunek bankowy kwotę netto z transakcji.

Od 1 stycznia 2024 r. obowiązek obliczenia i uiszczenia podatku od zysków kapitałowych z transakcji umorzenia lub odkupienia jednostek uczestnictwa będzie spoczywał na samym kliencie. Klient, po rozliczeniu transakcji umorzenia lub konwersji, otrzyma na rachunek bankowy pełną kwotę pochodzącą z transakcji i będzie zobowiązany do rozliczenia podatku z tego tytułu w ramach rozliczenia rocznego.
Pierwszy raz obowiązek takiego rozliczenia pojawi się w 2025 r. i będzie dotyczył transakcji na jednostkach uczestnictwa wykonanych przez uczestnika w roku 2024. Do końca lutego 2025 r. każdy uczestnik otrzyma od TFI, którego jednostki umarzał lub konwertował w roku 2024, Informację PIT-8C, zawierającą pełną informację o przychodach i kosztach związanych z transakcjami na jednostkach uczestnictwa danego TFI. W oparciu o wszystkie otrzymane Informacje PIT-8C uczestnik, do końca kwietnia 2025 r., będzie składał roczne zeznanie podatkowe PIT-38, rozliczając w jego ramach podatek z tego tytułu.

Co ważne – Informacja PIT-8C zostanie doręczona uczestnikowi przez TFI w takiej formie, jak wybrana przez uczestnika forma dostarczania potwierdzeń transakcji – elektronicznie lub na adres korespondencyjny.
Uczestnikom funduszy inwestycyjnych dochodzi dodatkowy obowiązek rozliczeniowy, jednak zmienione przepisy pozwalają na uwzględnienie, przy rocznym rozliczeniu dochodów z inwestycji w jednostki uczestnictwa, zysków oraz strat związanych z innymi instrumentami finansowymi, w szczególności pochodzących z odpłatnego zbycia papierów wartościowych.
Nowe zasady rozliczeń podatku od zysków kapitałowych uzyskanych z transakcji umorzenia lub konwersji jednostek uczestnictwa będą miały zastosowanie już do transakcji złożonych z końcem roku, których rozliczenie przypadnie na początek roku 2024.